Nederlands 15e eeuw

Zoekwoord

Toepassing taalsleutel

aam (15e eeuw)

geheel tevreden

uitleg >>

aam (15e eeuw)

gemeenschappelijke gang

uitleg >>

aam (15e eeuw)

met de gang van de schacht (luchtwegen)

uitleg >>

aap (15e eeuw) fabeldier

afdalen en razen, afdalen omdat men geraakt is

uitleg >>

aap (15e eeuw) fabeldier

afdalen om iets te slaan, ergens in te slagen, bij iem. die klaagt

uitleg >>

aap (15e eeuw) fabeldier

iets scheiden bij een ramp (zie tessels)

uitleg >>

aap (15e eeuw) fabeldier

samen op pad gaan, samen hinkend heen gaan (zie: overige info)

uitleg >>

adem

gemeenschappelijke gang

uitleg >>

adem

in-en uitademen samen

uitleg >>

adem

met de gang van de schacht (luchtwegen)

uitleg >>

afgeheind (15e eeuw)

heeft betrekking op: in de grond

uitleg >>

afgeheind (15e eeuw)

iets ondersteunen, wat bij iem. hoort, de route aangeven

uitleg >>

afgeheind (15e eeuw)

zit in een hol, geul of kuil

uitleg >>

afgrijselijk

lijkt op krijg, oorlog

uitleg >>

afwaarts gekeerd (15e eeuw)

haakse beweging, ook: een haak naar zich toe halen

uitleg >>

afwaarts gekeerd (15e eeuw)

scheef richting geven, trek de haak scheef en weer heffen

uitleg >>

angst (15e eeuw)

bij ruig (een kruis)

uitleg >>

angst (15e eeuw)

guur, kan (ver)scheuren

uitleg >>

angst (15e eeuw)

om te huilen, zich te verstoppen

uitleg >>

angst (eng.)b

op het randje van onderuit gaan, geeft ellende

uitleg >>

arch-arx (lat.)

maakt schaarbeweging

uitleg >>

àrge (oudfries)

eigen kracht gebruiken

uitleg >>

àrge (oudfries)

eigen kracht gebruiken

uitleg >>

avesch (15e eeuw)

haakse beweging, ook: een haak naar zich toe halen

uitleg >>

avesch (15e eeuw)

scheef richting geven, trek de haak scheef en weer heffen

uitleg >>

bangheid (15e eeuw)

bij ruig (een kruis)

uitleg >>

bangheid (15e eeuw)

guur, kan (ver)scheuren

uitleg >>

bangheid (15e eeuw)

om te huilen, zich te verstoppen

uitleg >>

bantling (eng.)(15e eeuw)

klinkt als geschaafd, gehavend

uitleg >>

bantling (eng.)(15e eeuw)

klinkt als laten zakken, wegsturen

uitleg >>

bantling (eng.)(15e eeuw)

klinkt als schande/ vertrekken

uitleg >>

bastaard 15e eeuw (eng.)

klinkt als geschaafd, gehavend

uitleg >>

bastaard 15e eeuw (eng.)

klinkt als laten zakken, wegsturen

uitleg >>

bastaard 15e eeuw (eng.)

klinkt als schande/ vertrekken

uitleg >>

Becanus (15e eeuw)

gaat in de diepte om te onderscheiden

uitleg >>

Becanus (15e eeuw)

heeft het oog omhoog gericht

uitleg >>

Becanus (15e eeuw)

is op zoek, stelt zich op de hoogte

uitleg >>

Becanus (15e eeuw)

zoekt te onderscheiden

uitleg >>

Becanus (15e eeuw)

zoekt zijn eigen gangen na

uitleg >>

becrofd (15e eeuw)

heeft betrekking op: in de grond

uitleg >>

becrofd (15e eeuw)

iets ondersteunen, wat bij iem. hoort, de route aangeven

uitleg >>

becrofd (15e eeuw)

zit in een hol, geul of kuil

uitleg >>

bedrieghen (verleiden) (15e eeuw)

begeert bij zich te hebben

uitleg >>

bedrieghen (verleiden) (15e eeuw)

over eigen grens gaan, aandringen

uitleg >>

bedrieghen (verleiden) (15e eeuw)

wil er heel dichtbij zijn, om heil te geven

uitleg >>

bedrieglijk (15e eeuw)

bijeenzoeken, slim (zie tessels)

uitleg >>

bedrieglijk (15e eeuw)

verschalken, op schalkse wijze

uitleg >>

bedrieglijk (15e eeuw)

ziet verschillende krachten, kansen

uitleg >>

bekommeren (15e eeuw)

niet te zien, als een schim

uitleg >>

bekommeren (15e eeuw)

voorover buigen

uitleg >>

belasert (15e eeuw)

een geslagene

uitleg >>

belasert (15e eeuw)

gehavende

uitleg >>

belasert (15e eeuw)

trekken samen op

uitleg >>

belasting (15e eeuw)

een deel teruggeven

uitleg >>

belasting (15e eeuw)

om buit te ontvangen

uitleg >>

belasting (15e eeuw)

teruggeven/schenken

uitleg >>

beledden (15e eeuw)

gaat het keren

uitleg >>

beledden (15e eeuw)

gaat liggen

uitleg >>

beledden (15e eeuw)

het geheel wordt gescheiden

uitleg >>

beledden (15e eeuw)

verdeelt (de snelheid)

uitleg >>

bemind (15e eeuw)

met wie men schik heeft, naar wie men zich schikt

uitleg >>

bemind (15e eeuw)

onderscheidt zich door geschikt te zijn, met wie men schik heeft

uitleg >>

beminde

zichzelf geven

uitleg >>

berle (15e eeuw)

er ligt iets (in) dat begeerlijk is en wat leeg moet

uitleg >>

berle (15e eeuw)

rijp voor de keel

uitleg >>

berle (15e eeuw)

waaraan men kleeft waarvan men leeft (levendig wordt)

uitleg >>

bersen (15e eeuw)

beheersen

uitleg >>

bersen (15e eeuw)

mee slepen, niet laten ontglippen

uitleg >>

bersen (15e eeuw)

om te grijpen

uitleg >>

boek (bijbel)

Boek betekende Holland in de 15e eeuw!

uitleg >>

boemgairt (15e eeuw)

hangt te glimmen in verschillende kleuren in de hoogte (verg: Duits: menge-hoeveelheid)

uitleg >>

boemgairt (15e eeuw)

waar begeerlijks in een schemering hangt

uitleg >>

boemgairt (15e eeuw)

waar het rijne, en ronde hangt om te grijpen uit de hoogte

uitleg >>

boete (15e eeuw)

knikt en zit in de knijp/kneep

uitleg >>

boete (15e eeuw)

krijgt een knik waarvan men hinkt

uitleg >>

boete (15e eeuw)

krijgt iets waarvan men hijgt, hikt

uitleg >>

boomgaard (15e eeuw)

hangt te glimmen in verschillende kleuren in de hoogte (verg: Duits: menge-hoeveelheid)

uitleg >>

boomgaard (15e eeuw)

waar begeerlijks in een schemering hangt

uitleg >>

boomgaard (15e eeuw)

waar het rijne, en ronde hangt om te grijpen uit de hoogte

uitleg >>

boze

eigen kracht gebruiken

uitleg >>

buir (15e eeuw)

dichtbij te vinden

uitleg >>

buir (15e eeuw)

grenst aan elkaar, binnen de eigen kring

uitleg >>

buir (15e eeuw)

naast elkaar, elkaar in ere houden

uitleg >>

buur (15e eeuw)

dichtbij te vinden

uitleg >>

buur (15e eeuw)

grenst aan elkaar, binnen de eigen kring

uitleg >>

buur (15e eeuw)

naast elkaar, elkaar in ere houden

uitleg >>

capruyn (15e eeuw)

bij het knielen in de kerk, als een schort

uitleg >>

capruyn (15e eeuw)

inzinken in een zak, gehuld zijn

uitleg >>

capruyn (15e eeuw)

kap over de kruin van een monnik

uitleg >>

capruyn (15e eeuw)

kap, waar men het hoofd doorheen moet wringen

uitleg >>

cement (15e eeuw)

gegeven door de Maas

uitleg >>

cement (15e eeuw)

trekt dingen samen tot één

uitleg >>

cement (15e eeuw)

verschalkt twee dingen tot één, haakt ineen

uitleg >>

chiere (15e eeuw)

begeerlijke verschijning

uitleg >>

chiere (15e eeuw)

de begrenzing van het gezicht

uitleg >>

chiere (15e eeuw)

de omvang van een glinsterend gezicht

uitleg >>

chiere (15e eeuw)

verrijst, reist, is grijs

uitleg >>

Crebas (16e eeuw)

geheel uit de put trekken

uitleg >>

crouselle (15e eeuw)

als ingezonken korst/schors

uitleg >>

crouselle (15e eeuw)

ingezonken holtes

uitleg >>

crouselle (15e eeuw)

kronkelig op de kruin

uitleg >>

cuemen (15e eeuw)

niet te zien, als een schim

uitleg >>

cuemen (15e eeuw)

voorover buigen

uitleg >>

cumen (15e eeuw)

bekommeren

uitleg >>

cumen (15e eeuw)

rechtop gaan staan uit gebogen houding

uitleg >>

cuymen (15e eeuw)

niet te zien, als een schim

uitleg >>

cuymen (15e eeuw)

voorover buigen

uitleg >>

darinc (15e eeuw)

een laag om af te snijden/steken

uitleg >>

darinc (15e eeuw)

een snee halen uit of een sleuf (gracht) maken

uitleg >>

darinc (15e eeuw)

hangt bij-en aanelkaar

uitleg >>

déjeuner (frans)

zichzelf iets schenken, bezinken laten

uitleg >>

denken (ital.)

alles bij elkaar in zich opnemen

uitleg >>

deugd (15e eeuw)

met deugden, tucht

uitleg >>

deugd (15e eeuw)

met tucht en deugd

uitleg >>

deugd (15e eeuw)

met tucht en deugd

uitleg >>

deugniet (15e eeuw)

kant van ruw en gruw

uitleg >>

deugniet (15e eeuw)

schuldige, houdt zich schuil

uitleg >>

deugniet (15e eeuw)

ziet er onguur uit

uitleg >>

dicke (15e eeuw)

deelt zich

uitleg >>

dicke (15e eeuw)

zicht te kijk, of gek

uitleg >>

dikwijls (15e eeuw)

deelt zich

uitleg >>

dikwijls (15e eeuw)

zicht te kijk, of gek

uitleg >>

doelwit (15e eeuw)

beweeg zich naar, verschuift het gezichtspunt

uitleg >>

doelwit (15e eeuw)

eigenlijk zoeken: vergelijk mikken

uitleg >>

doelwit (15e eeuw)

op weg naar

uitleg >>

doelwit (15e eeuw)

te begeven

uitleg >>

dood

omhoog of raadsel

uitleg >>

Dorestad

gekozen stad, uitverkoren stad

uitleg >>

duypen (16e eeuw)

loopt huppend

uitleg >>

eerlijk (15e eeuw)

lijkt verstand (scholing) ten geschenke te krijgen

uitleg >>

eerlijk (15e eeuw)

weet de juiste koers

uitleg >>

eerlijk (15e eeuw)

weet hoe het hoort

uitleg >>

eerlijk (15e eeuw)

weet steeds te onderscheiden

uitleg >>

eerlijk (15e eeuw)

wordt geëerd om onderscheidingsvermogen

uitleg >>

eerlijk (15e eeuw)

wordt gekroond met eer

uitleg >>

eigenschap (15e eeuw)

met deugden, tucht

uitleg >>

eigenschap (15e eeuw)

met tucht en deugd

uitleg >>

eigenschap (15e eeuw)

met tucht en deugd

uitleg >>

eilaas (15e eeuw)

aan de haal gaan

uitleg >>

eilaas (15e eeuw)

in de klauwen van...

uitleg >>

eilaas (15e eeuw)

kans verkeken

uitleg >>

eilaas (15e eeuw)

klinkt alsof hij/zij geschaakt wordt

uitleg >>

fear (eng.)

op het randje van onderuit gaan

uitleg >>

Feind (duits)

betrekkig op een mes

uitleg >>

gedachte (15e eeuw)

knikkebollen, in gedachten verzonken

uitleg >>

gedachte (15e eeuw)

tot bezinken doen komen, laten bezinken

uitleg >>

gelaat (15e eeuw)

begeerlijke verschijning

uitleg >>

gelaat (15e eeuw)

de begrenzing van het gezicht

uitleg >>

gelaat (15e eeuw)

de omvang van een glinsterend gezicht

uitleg >>

gelaat (16e eeuw)

verrijst, reist, is grijs

uitleg >>

gemint (15e eeuw)

met wie men schik heeft, wie geschikt is

uitleg >>

gemint (15e eeuw)

onderscheidt zich door geschikt te zijn, met wie men schik heeft

uitleg >>

gevangenis-prisuyn (15e eeuw)

bij strijd heen gezonden

uitleg >>

gevangenis-prisuyn (15e eeuw)

gaat tekeer ingezonken in een hoek

uitleg >>

gevangenis-prisuyn (15e eeuw)

geheel tot inkeer komen

uitleg >>

gevangenis-prisuyn (15e eeuw)

tot inkeer willen komen

uitleg >>

gevangenis-prisuyn (15e eeuw)

zet een keel op vanuit een hoekje

uitleg >>

gevangenis-prisuyn (15e eeuw)

zonk onder gekrijs ineen

uitleg >>

geweten (het)

wat men zelf weet

uitleg >>

geweten (v.v.t.)

wat men wist, niet meer weet

uitleg >>

ghelas (15e eeuw)

bijeen verzameld, samengevoegd

uitleg >>

ghelas (15e eeuw)

glad van zichzelf

uitleg >>

ghelas (15e eeuw)

lagen die aan elkaar zijn gelast

uitleg >>

ghepense (15e eeuw)

knikkebollen, in gedachten verzonken

uitleg >>

ghepense (15e eeuw)

tot bezinken doen komen, laten bezinken

uitleg >>

glas (15e eeuw)

bijeen verzameld, samengevoegd

uitleg >>

glas (15e eeuw)

glad van zichzelf

uitleg >>

glas (15e eeuw)

lagen die aan elkaar zijn gelast

uitleg >>

goken (15e eeuw)

oog doen afdwalen

uitleg >>

goken (15e eeuw)

wegkijken, doen afleiden

uitleg >>

grendel (16e eeuw)

de beweging is: met en schok omhoog doen en: in een hok doen

uitleg >>

griezelen (15e eeuw)

lijkt op de hel, neiging tot gillen

uitleg >>

griezelen (15e eeuw)

neiging tot gieren, tekeer gaan, weglopen, omdraaien

uitleg >>

griezelen (15e eeuw)

trekt een grimas

uitleg >>

groet (15e eeuw)

goed te zien, te volgen

uitleg >>

groet (15e eeuw)

lijkt van binnen hol, lijkt buiten: bol

uitleg >>

groet (15e eeuw)

troont er boven uit

uitleg >>

groot (15e eeuw)

goed te zien, te volgen

uitleg >>

groot (15e eeuw)

lijkt van binnen hol, lijkt buiten: bol

uitleg >>

groot (15e eeuw)

troont er boven uit

uitleg >>

gunnen (15e eeuw)

schonk vanuit zichzelf

uitleg >>

gunnen (15e eeuw)

van plan om te iets te geven

uitleg >>

helaas (15e eeuw)

aan de haal gaan

uitleg >>

helaas (15e eeuw)

in de klauwen van...

uitleg >>

helaas (15e eeuw)

klinkt alsof hij/zij geschaakt wordt

uitleg >>

herberg (noors)

huis waar een waard woont

uitleg >>

herrie (tessels)

springen en krijsen

uitleg >>

hinkepoot (15e eeuw)

loopt huppend

uitleg >>

hoer (15e eeuw)

gezonken persoon

uitleg >>

hoer (15e eeuw)

is geschonden

uitleg >>

hoer (15e eeuw)

staat op de hoek, raakt verloren

uitleg >>

hoer (15e eeuw)

vraagt gunsten

uitleg >>

hoer (15e eeuw)

zoekt een hoekje

uitleg >>

hoer (15e eeuw)

zoekt een hoekje

uitleg >>

hoer (15e eeuw)

zoekt een hoekje om te schokken

uitleg >>

hoer (15e eeuw)

zoekt een hoekje om te schokken

uitleg >>

hoer (15e eeuw)

zoekt te wippen

uitleg >>

hok (15e eeuw)

heeft hoeken, opzoeken

uitleg >>

hok (15e eeuw)

zoek plekje op

uitleg >>

houwe (15e eeuw)

beweegt door de lucht

uitleg >>

houwe (15e eeuw)

beweegt zich hoog en zuigend

uitleg >>

houwe (15e eeuw)

verheft van beneden naar omhoog

uitleg >>

huidschilfers (15e eeuw)

als ingezonken korst/schors

uitleg >>

huidschilfers (15e eeuw)

ingezonken holtes

uitleg >>

huidschilfers (15e eeuw)

kronkelig op de kruin

uitleg >>

iemand (15e eeuw)

een verschijning op zich

uitleg >>

iemand (15e eeuw)

te onderscheiden in een menigte

uitleg >>

ische (15e eeuw)

houdt zich op in de zee

uitleg >>

ische (15e eeuw)

kijkt van opzij

uitleg >>

jagen (15e eeuw)

beheersen

uitleg >>

jagen (15e eeuw)

mee slepen, niet laten ontglippen

uitleg >>

jagen (15e eeuw)

om te grijpen

uitleg >>

jonne (15e eeuw)

schonk vanuit zichzelf

uitleg >>

jonne (15e eeuw)

van plan om te iets te geven

uitleg >>

kabbelen (16e eeuw).

als gapen, vormt kapjes bijelkaar

uitleg >>

kabbelen (16e eeuw).

neigt naar (de golfjes van) een beek

uitleg >>

kabben (16e eeuw)

als gapen, vormt kapjes bijelkaar

uitleg >>

kabben (16e eeuw)

neigt naar (de golfjes van) een beek

uitleg >>

Keulen

geheel onder de grond gaan

uitleg >>

Keulen

ging heen in een kuil

uitleg >>

Keulen

terugkeren van ondergronds scheiden

uitleg >>

kiezen (15e eeuw)

gaat kijken om te kiezen

uitleg >>

kiezen (15e eeuw)

maakt onderscheid en neemt er één

uitleg >>

kiezen (15e eeuw)

zin om onderscheid te maken en er één van te nemen

uitleg >>

kijn (15e eeuw)

inelkaar, geknikt

uitleg >>

kijn (15e eeuw)

verkleinen: is nu tje geworden

uitleg >>

kind

nog klein, zit op schoot

uitleg >>

klomp (16e eeuw).

als in een schacht

uitleg >>

klomp (16e eeuw).

waarin men gaat (loopt)

uitleg >>

klomp (16e eeuw).

waarin men hakt, blijft haken

uitleg >>

kot (15e eeuw)

(be)schutting

uitleg >>

kot (15e eeuw)

met hoeken, omhoog

uitleg >>

kot (15e eeuw)

van schotten

uitleg >>

kyesen (15e eeuw)

gaat kijken om te kiezen

uitleg >>

kyesen (15e eeuw)

maakt onderscheid en neemt er één

uitleg >>

leec (15e eeuw)

eigen klank

uitleg >>

leec (15e eeuw)

met de keel, ook: gegil

uitleg >>

leec (15e eeuw)

tekeer gaan, iemand eren

uitleg >>

lek (duits)

lijkt op vergaan

uitleg >>

lied (15e eeuw)

eigen klank

uitleg >>

lied (15e eeuw)

met de keel, ook: gegil

uitleg >>

lied (15e eeuw)

tekeer gaan, iemand eren

uitleg >>

lope (15e eeuw)

heeft een snelheid

uitleg >>

lope (15e eeuw)

houdt de mens op koers (dag/nacht), gaat steeds verder, verwijdert zich

uitleg >>

lope (15e eeuw)

maakt een (tussen)ruimte

uitleg >>

lope (15e eeuw)

zie naar de bol (de zon)

uitleg >>

lope (15e eeuw)

zo hoort het, is te horen

uitleg >>

lope (15e eeuw)

zoals een klok gaat

uitleg >>

lopen

lijkt op hollen

uitleg >>

marteling

knikt en zit in de knijp/kneep

uitleg >>

marteling

krijgt een knik waarvan men hinkt

uitleg >>

marteling

krijgt iets waarvan men hijgt, hikt

uitleg >>

marteling (tessels)

trek bijeen (van de pijn)

uitleg >>

marteling (tessels)

vertrekt, verrekt en knikt ineen

uitleg >>

Martijn

afdalen en razen, afdalen omdat men geraakt is

uitleg >>

Martijn

afdalen om iets te slaan, ergens in te slagen, bij iem. die klaagt

uitleg >>

Martijn

iets scheiden bij een ramp (zie tessels)

uitleg >>

Martijn

samen op pad gaan, samen hinkend heen gaan (zie: overige info)

uitleg >>

melaats (15e eeuw)

een geslagene

uitleg >>

melaats (15e eeuw)

gehavende

uitleg >>

melaats (15e eeuw)

trekken samen op

uitleg >>

mening (15e eeuw)

beschouwelijk

uitleg >>

mening (15e eeuw)

in beschouwing

uitleg >>

mening (15e eeuw)

ingewonnen

uitleg >>

mersch (15e eeuw)

geeft leem

uitleg >>

mersch (15e eeuw)

trekt en keert weer

uitleg >>

mersch (15e eeuw)

trekt langs de reede (kust)

uitleg >>

mersch (15e eeuw)

waar een meer ooit was

uitleg >>

mersch (15e eeuw)

waar slik is meegespoeld

uitleg >>

minnezanger (15eeuw)

brengt een aubade ten gehore

uitleg >>

minnezanger (15eeuw)

klinkt verscholen uit een haag

uitleg >>

minnezanger (15eeuw)

zingt omhoog, kreunend uit een haag

uitleg >>

misleiden (15e eeuw)

oog doen afdwalen

uitleg >>

misleiden (15e eeuw)

wegkijken, doen afleiden

uitleg >>

monec (15e eeuw)

kijkt in de hoogte

uitleg >>

monec (15e eeuw)

schommelt heen en weer

uitleg >>

monnik (15e eeuw)

kijkt in de hoogte

uitleg >>

monnik (15e eeuw)

schommelt heen en weer

uitleg >>

monnikskap (15e eeuw)

bij het knielen in de kerk, als een schort

uitleg >>

monnikskap (15e eeuw)

inzinken in een zak, gehuld zijn

uitleg >>

monnikskap (15e eeuw)

kap over de kruin van een monnik

uitleg >>

monnikskap (15e eeuw)

kap, waar men het hoofd doorheen moet wringen

uitleg >>

muten (in de)(15e eeuw)

in de hoek

uitleg >>

muten (in de)(15e eeuw)

in de hoek

uitleg >>

naradich (15e eeuw)

bijeenzoeken, slim (zie tessels)

uitleg >>

naradich (15e eeuw)

verschalken, op schalkse wijze

uitleg >>

naradich (15e eeuw)

ziet verschillende krachten, kansen

uitleg >>

narigheid

gaat naar beneden, wordt NEERslachtig

uitleg >>

neusgat (15e eeuw)

een oog waardoor met zuigt

uitleg >>

neusgat (15e eeuw)

een oog waaruit iets komt (uit keert)

uitleg >>

neusgat (15e eeuw)

waar de neus iets uitkeert

uitleg >>

neusgat (15e eeuw)

waar men door zuigt in het hoofd

uitleg >>

noster (15e eeuw)

een oog waardoor met zuigt

uitleg >>

noster (15e eeuw)

een oog waaruit iets komt (uit keert)

uitleg >>

noster (15e eeuw)

waar de neus iets uitkeert

uitleg >>

noster (15e eeuw)

waar men door zuigt in het hoofd

uitleg >>

omluken (15e eeuw)

afgesloten als in een kluis

uitleg >>

omluken (15e eeuw)

afgesloten als in een kluis

uitleg >>

omluken (15e eeuw)

rondom schors of schoor (steun)

uitleg >>

omluken (15e eeuw)

rondom schuilplek of kuil

uitleg >>

omringen (15e eeuw)

afgesloten als in een klok

uitleg >>

omringen (15e eeuw)

afgesloten als in een kluis

uitleg >>

omringen (15e eeuw)

rondom schors of schoor (steun)

uitleg >>

omringen (15e eeuw)

rondom schuilplek of kuil

uitleg >>

ontbijt

gaan bijten

uitleg >>

ontbijt (frans)

zichzelf iets schenken, bezinken laten

uitleg >>

opsluiten (15e eeuw)

in het hok doen

uitleg >>

opsluiten (15e eeuw)

trekt in het hok

uitleg >>

opvanger (15e eeuw)

betrekking op zogen (zuigen)

uitleg >>

opvanger (15e eeuw)

die laat zogen (zuigen)

uitleg >>

opvanger (15e eeuw)

wie zijn/haar schoot geeft als bescherming

uitleg >>

orbaer (15e eeuw)

de zaak omdraaien

uitleg >>

orbaer (15e eeuw)

gebruikelijk

uitleg >>

orbaer (15e eeuw)

klinkt beter dan leuk of geluk

uitleg >>

Outer (België)(12e eeuw)

om hooi van te oogsten

uitleg >>

Outer (België)(13e eeuw).

het geheel is ingeklonken

uitleg >>

Outer (België)(westgermaans)

een water(tje)

uitleg >>

Outhre (1223)(België)

een grote lage hoek

uitleg >>

ouwer (15e eeuw)

beweeg het te krijgen door schuin omhoog te halen

uitleg >>

ouwer (15e eeuw)

daal af en keer terug

uitleg >>

ouwer (15e eeuw)

in beweging te krijgen door schuin omhoog te halen

uitleg >>

pals (15e eeuw)

bij de hals

uitleg >>

pals (15e eeuw)

is of heeft slaven, is slaafs

uitleg >>

pals (15e eeuw)

kan krakend of razend geluid geven, heeft kracht

uitleg >>

pals (15e eeuw)

mogelijk: hartslag, laag gelegen, lak, slag (gebied)

uitleg >>

pals (15e eeuw)

waar geschal vandaan komt, waar geen haar groeit

uitleg >>

patijn (16e eeuw)

als in een schacht

uitleg >>

patijn (16e eeuw)

waarin men gaat (loopt)

uitleg >>

patijn (16e eeuw)

waarin men hakt, blijft haken

uitleg >>

penitencie (15e eeuw)

knikt en zit in de knijp/kneep

uitleg >>

penitencie (15e eeuw)

krijgt een knik waarvan men hinkt

uitleg >>

penitencie (15e eeuw)

krijgt iets waarvan men hijgt, hikt

uitleg >>

pienetèènsie (tessels)

trek bijeen (van de pijn)

uitleg >>

pienetèènsie (tessels)

vertrekt, verrekt en knikt ineen

uitleg >>

princes (15e eeuw)

bij regeerder intrekken

uitleg >>

princes (15e eeuw)

trekt bij de degeen die het geheel vormt in

uitleg >>

princes (15e eeuw)

via de ring verbonden

uitleg >>

princes (15e eeuw)

zij trekt in bij de heerser

uitleg >>

prisuyn (15e eeuw)

bij strijd heen gezonden

uitleg >>

prisuyn (15e eeuw)

geheel tot inkeer komen

uitleg >>

prisuyn (15e eeuw)

tot inkeer willen komen

uitleg >>

rechtschapen (15e eeuw)

lijkt verstand (scholing) ten geschenke te krijgen

uitleg >>

rechtschapen (15e eeuw)

weet de juiste koers

uitleg >>

rechtschapen (15e eeuw)

weet hoe het hoort

uitleg >>

rechtschapen (15e eeuw)

weet steeds te onderscheiden

uitleg >>

rechtschapen (15e eeuw)

wordt geëerd om onderscheidingsvermogen

uitleg >>

rechtschapen (15e eeuw)

wordt gekroond met eer

uitleg >>

redelijk (15e eeuw)

lijkt verstand (scholing) ten geschenke te krijgen

uitleg >>

redelijk (15e eeuw)

weet de juiste koers

uitleg >>

redelijk (15e eeuw)

weet hoe het hoort

uitleg >>

redelijk (15e eeuw)

weet steeds te onderscheiden

uitleg >>

redelijk (15e eeuw)

wordt geëerd om onderscheidingsvermogen

uitleg >>

redelijk (15e eeuw)

wordt gekroond met eer

uitleg >>

rocken (15e eeuw)

als een geul, een kuil

uitleg >>

rocken (15e eeuw)

drogen (in de zon leggen)

uitleg >>

rocken (15e eeuw)

na het scheuren (uit de grond trekken)

uitleg >>

rocken (15e eeuw)

oogsten als koren

uitleg >>

rocken (15e eeuw)

schoren, tegen elkaar opzetten

uitleg >>

rok

geplooid, ruist bij lopen

uitleg >>

sament (15e eeuw)

gegeven door de Maas

uitleg >>

sament (15e eeuw)

trekt dingen samen tot één

uitleg >>

sament (15e eeuw)

verschalkt twee dingen tot één

uitleg >>

sank (duits)

lijkt op vergaan

uitleg >>

schatting (15e eeuw)

een deel teruggeven

uitleg >>

schatting (15e eeuw)

om buit te ontvangen

uitleg >>

schatting (15e eeuw)

teruggeven/schenken

uitleg >>

schelm (15e eeuw)

kant van ruw en gruw

uitleg >>

schelm (15e eeuw)

schuldige, houdt zich schuil

uitleg >>

schelm (15e eeuw)

ziet er onguur uit

uitleg >>

schiere (16e eeuw)

verrijst, reist, is grijs

uitleg >>

schot (15e eeuw)

(be)schutting

uitleg >>

schot (15e eeuw)

met hoeken, omhoog

uitleg >>

schot (15e eeuw)

van schotten

uitleg >>

schotel (16e eeuw)

de beweging is: met en schok omhoog doen en: in een hok doen

uitleg >>

schotel (lat.)

gebruiken bij het eten

uitleg >>

schutter(vee) 15e eeuw

betrekking op zogen (zuigen)

uitleg >>

schutter(vee) 15e eeuw

die laat zogen (zuigen)

uitleg >>

schutter(vee) 15e eeuw

wie zijn/haar schoot geeft als bescherming

uitleg >>

slag (van slaan)

lijkt op ergenis

uitleg >>

slim (15e eeuw)

bijeenzoeken, slim (zie tessels)

uitleg >>

slim (15e eeuw)

verschalken, op schalkse wijze

uitleg >>

slim (15e eeuw)

ziet verschillende krachten, kansen

uitleg >>

smieken (15e eeuw)

iets door elkaar gemend

uitleg >>

smieken (15e eeuw)

warm, broeien, nat

uitleg >>

snisse (15e eeuw)

in het zicht halen

uitleg >>

snisse (15e eeuw)

trek naar nissen

uitleg >>

snisse (15e eeuw)

zich heentrekken, verwijderen

uitleg >>

speeksel (15e eeuw)

als pekel optrekken/slikken

uitleg >>

speeksel (15e eeuw)

iets afscheiden in de keel

uitleg >>

speeksel (15e eeuw)

iets geschonken krijgen

uitleg >>

speeksel (15e eeuw)

zich iets schenken

uitleg >>

speikelen (15e eeuw)

als pekel optrekken/slikken

uitleg >>

speikelen (15e eeuw)

iets afscheiden in de keel

uitleg >>

speikelen (15e eeuw)

iets geschonken krijgen

uitleg >>

speikelen (15e eeuw)

zich iets schenken

uitleg >>

spoorzoeken (15e eeuw)

beheersen

uitleg >>

spoorzoeken (15e eeuw)

mee slepen, niet laten ontglippen

uitleg >>

spoorzoeken (15e eeuw)

om te grijpen

uitleg >>

sprekel (15e eeuw)

als een scherf, is scherp

uitleg >>

sprekel (15e eeuw)

minder dan de helft, een stukje

uitleg >>

sprekel (15e eeuw)

reikt ver, rijst op

uitleg >>

sprekel (15e eeuw)

zo als een krekel doet (springen)

uitleg >>

starve (15e eeuw)

alsof (het lichaam) gekraakt/geraakt is

uitleg >>

starve (15e eeuw)

gaat verslagen heen

uitleg >>

starve (15e eeuw)

lijkt zich in elkaar te trekken

uitleg >>

sterf (15e eeuw)

alsof (het lichaam) gekraakt/geraakt is

uitleg >>

sterf (15e eeuw)

gaat verslagen heen

uitleg >>

sterf (15e eeuw)

lijkt zich in elkaar te trekken

uitleg >>

sterf (sterven)

vreest te vertrekken, lijkt op wreekt zich (de ouderdom of ziekte wreekt zich)

uitleg >>

stock (15e eeuw)

heeft hoeken, opzoeken

uitleg >>

stock (15e eeuw)

zoek plekje op

uitleg >>

stocken (15e eeuw)

in het hok doen

uitleg >>

stocken (15e eeuw)

trekt in het hok

uitleg >>

straf (15e eeuw)

knikt en zit in de knijp/kneep

uitleg >>

straf (15e eeuw)

krijgt een knik waarvan men hinkt

uitleg >>

straf (15e eeuw)

krijgt iets waarvan men hijgt, hikt

uitleg >>

tang (in de)

ang-bang 15e eeuw

uitleg >>

Tecle (9e eeuw)

het scheiden van lec- of lex (veen of turf, darinc. Zie: darinc 15e eeuw)

uitleg >>

Tecle (9e eeuw)

iets uit de schuine diepte halen (zie: darinc 15e eeuw)

uitleg >>

terwijl (tessels)

begrensd, een bep. kring

uitleg >>

terwijl (tessels)

een bep. lengte

uitleg >>

terwijl (tessels)

een bewegend geheel

uitleg >>

terwijl (tessels)

in een oogwenk, een geheel in de tijd

uitleg >>

Texel (8e eeuw)

het scheiden van lec- of lex (veen of turf, darinc. Zie: darinc 15e eeuw)

uitleg >>

Texel (8e eeuw)

iets uit de schuine diepte halen (zie: darinc 15e eeuw)

uitleg >>

Texel (9e eeuw)

het scheiden van lec- of lex (veen of turf, darinc. Zie: darinc 15e eeuw)

uitleg >>

Texel (9e eeuw)

iets uit de schuine diepte halen (zie: darinc 15e eeuw)

uitleg >>

Texel-arx

maakt schaarbeweging

uitleg >>

Texle (8e eeuw)

het scheiden van lec- of lex (veen of turf, darinc. Zie: darinc 15e eeuw)

uitleg >>

Texle (8e eeuw)

iets uit de schuine diepte halen (zie: darinc 15e eeuw)

uitleg >>

thou (15e eeuw)

inelkaar gevlochten, in een hoek gezonken

uitleg >>

thou (15e eeuw)

om iets schuin of hoog te hangen

uitleg >>

thou (15e eeuw)

om iets te houden (vasthouden)

uitleg >>

thou (15e eeuw)

zodat iets niet zoek raakt

uitleg >>

tje (15e eeuw)

inelkaar, geknikt

uitleg >>

tje (15e eeuw)

verkleinen: is nu tje geworden

uitleg >>

toghen (15e eeuw)

te ogen, te zien

uitleg >>

toghen (15e eeuw)

wat het oog graag ziet

uitleg >>

ton (15e eeuw)

er ligt iets (in) dat begeerlijk is en wat leeg moet

uitleg >>

ton (15e eeuw)

rijp voor de keel

uitleg >>

ton (15e eeuw)

waaraan men kleeft waarvan men leeft (levendig wordt)

uitleg >>

tonen (15e eeuw)

te ogen, te zien

uitleg >>

tonen (15e eeuw)

wat het oog graag ziet

uitleg >>

touw (15e eeuw)

inelkaar gevlochten, in een hoek gezonken

uitleg >>

touw (15e eeuw)

om iets schuin of hoog te hangen

uitleg >>

touw (15e eeuw)

om iets te houden (vasthouden)

uitleg >>

touw (15e eeuw)

zodat iets niet zoek raakt

uitleg >>

tremult (tessels)

springen en krijsen

uitleg >>

tribuyt (15e eeuw)

een deel teruggeven

uitleg >>

tribuyt (15e eeuw)

om buit te ontvangen

uitleg >>

tribuyt (15e eeuw)

teruggeven/schenken

uitleg >>

Trinten (Texel) 15e eeuw

een bocht bij een kil, water

uitleg >>

Trinten (Texel) 15e eeuw

maakt een bocht, vormt de grens

uitleg >>

Trinten (Texel) 15e eeuw

waar het land/water op een punt toeloopt

uitleg >>

Tropen

kijk naar de zon (de bol)

uitleg >>

Tropen

poolshoogte nemen

uitleg >>

truwant (15e eeuw)

kant van ruw en gruw

uitleg >>

truwant (15e eeuw)

schuldige, houdt zich schuil

uitleg >>

truwant (15e eeuw)

ziet er onguur uit

uitleg >>

Tulpijn

te schuil bijeen (zie overige info)

uitleg >>

tumult (tessels)

springen en krijsen

uitleg >>

twielt (tessels, 15e eeuw)

begrensd, een bep. kring

uitleg >>

twielt (tessels, 15e eeuw)

een bep. lengte

uitleg >>

twielt (tessels, 15e eeuw)

een bewegend geheel

uitleg >>

twielt (tessels, 15e eeuw)

in een oogwenk, een geheel in de tijd

uitleg >>

uiterlijk (15e eeuw)

begeerlijke verschijning

uitleg >>

uiterlijk (15e eeuw)

de begrenzing van het gezicht

uitleg >>

uiterlijk (15e eeuw)

de omvang van een glinsterend gezicht

uitleg >>

uiterlijk (16e eeuw)

verrijst, reist, is grijs

uitleg >>

vaer (15e eeuw)

buiten de kring van de eigen have (goederen)

uitleg >>

vaer (15e eeuw)

langs de heggen, te voet

uitleg >>

vaer (15e eeuw)

waarvan men echt terugkeert, misschien niet

uitleg >>

veen (15e eeuw)

een laag om af te snijden/steken

uitleg >>

veen (15e eeuw)

een snee halen uit of een sleuf (gracht) maken

uitleg >>

veen (15e eeuw)

hangt bij-en aanelkaar

uitleg >>

ver (15e eeuw)

buiten de kring van de eigen have (goederen)

uitleg >>

ver (15e eeuw)

langs de heggen, te voet

uitleg >>

ver (15e eeuw)

waarvan men echt terugkeert, misschien niet

uitleg >>

verdranc (14e eeuw)

ter ver gegaan

uitleg >>

verdronk (14e eeuw)

ter ver gegaan

uitleg >>

verf (15e eeuw)

schuif in het schuine met de klauw (schuine-de muur)

uitleg >>

verf (15e eeuw)

schuif over het schuine grauwe

uitleg >>

verf (15e eeuw)

zich bijéén schuiven, bewegen

uitleg >>

vergezeld (15e eeuw)

geheel optrekken

uitleg >>

vergezeld (15e eeuw)

gelijk optrekken alsof men vastgegrepen wordt

uitleg >>

vergezeld (15e eeuw)

zeer hecht op reis

uitleg >>

verkeerd (15e eeuw)

haakse beweging, ook: een haak naar zich toe halen

uitleg >>

verkeerd (15e eeuw)

scheef richting geven, trek de haak scheef en weer heffen

uitleg >>

verleiden (15e eeuw)

begeert bij zich te hebben

uitleg >>

verleiden (15e eeuw)

over eigen grens gaan, aandringen

uitleg >>

verleiden (15e eeuw)

wil er heel dichtbij zijn, om heil te geven

uitleg >>

verselt (15e eeuw)

geheel optrekken

uitleg >>

verselt (15e eeuw)

gelijk optrekken alsof men vastgegrepen wordt

uitleg >>

verselt (15e eeuw)

zeer hecht op reis

uitleg >>

versieren (15e eeuw)

begeert bij zich te hebben

uitleg >>

versieren (15e eeuw)

over eigen grens gaan, aandringen

uitleg >>

versieren (15e eeuw)

wil er heel dichtbij zijn, om heil te geven

uitleg >>

vertraagden (15e eeuw)

gaat het keren

uitleg >>

vertraagden (15e eeuw)

gaat liggen

uitleg >>

vertraagden (15e eeuw)

het geheel wordt gescheiden

uitleg >>

vertraagden (15e eeuw)

verdeelt (de snelheid)

uitleg >>

vertshus (noors)

huis waar een waard woont

uitleg >>

verven (15e eeuw)

holtes vullen, doen verschuilen (iets afdekken/bedekken)

uitleg >>

verven (15e eeuw)

in de groeven

uitleg >>

verven (15e eeuw)

sleuven, kloven

uitleg >>

verven (15e eeuw)

vullen

uitleg >>

verven (17e eeuw)

steeds heen en weer schuiven

uitleg >>

verwen-verven (17e eeuw)

steeds heen en weer schuiven

uitleg >>

viant (15e eeuw)

gaat om boos zijn, ergeren

uitleg >>

viant (15e eeuw)

kant waartegen men zich verheft

uitleg >>

vijand (15e eeuw)

gaat om boos zijn, ergeren

uitleg >>

vijand (15e eeuw)

kant waartegen men zich verheft

uitleg >>

vijand (duits)

betrekkig op een mes

uitleg >>

vijand (duits)

vechten (tegen te)

uitleg >>

virtut (15e eeuw)

met deugden, tucht

uitleg >>

virtut (15e eeuw)

met tucht en deugd

uitleg >>

virtut (15e eeuw)

met tucht en deugd

uitleg >>

vis (15e eeuw)

houdt zich op in de zee

uitleg >>

vis (15e eeuw)

kijkt van opzij

uitleg >>

vis (grieks)

duikt in de zee

uitleg >>

vis (grieks)

trek omhoog en de vis gaat dood

uitleg >>

vollen (14e eeuw)

alle gleuven, kloven dichten

uitleg >>

voller (beroep)

leer wringen

uitleg >>

volre (15e eeuw)

holtes vullen, doen verschuilen (iets afdekken/bedekken)

uitleg >>

volre (15e eeuw)

in de groeven

uitleg >>

volre (15e eeuw)

sleuven, kloven

uitleg >>

volre (15e eeuw)

vullen

uitleg >>

vonk (15e eeuw)

als een scherf, is scherp

uitleg >>

vonk (15e eeuw)

minder dan de helft, een stukje

uitleg >>

vonk (15e eeuw)

reikt ver, rijst op

uitleg >>

vonk (15e eeuw)

zo als een krekel doet (springen)

uitleg >>

vrees (15e eeuw)

bij ruig (een kruis)

uitleg >>

vrees (15e eeuw)

inkrimpen van angst

uitleg >>

vrees (15e eeuw)

om te huilen, zich te verstoppen

uitleg >>

vroeder (15e eeuw)

lijkt verstand (scholing) ten geschenke te krijgen

uitleg >>

vroeder (15e eeuw)

weet de juiste koers

uitleg >>

vroeder (15e eeuw)

weet hoe het hoort

uitleg >>

vroeder (15e eeuw)

weet steeds te onderscheiden

uitleg >>

vroeder (15e eeuw)

wordt geëerd om onderscheidingsvermogen

uitleg >>

vroeder (15e eeuw)

wordt gekroond met eer

uitleg >>

vrucht (15e eeuw)

bij ruig (een kruis)

uitleg >>

vrucht (15e eeuw)

inkrimpen van angst

uitleg >>

vrucht (15e eeuw)

om te huilen, zich te verstoppen

uitleg >>

wandelen (15e eeuw)

als beschouwen, aanschouwen

uitleg >>

wandelen (15e eeuw)

bereikt dat men aanschouwt

uitleg >>

wandelen (15e eeuw)

geheel gaan, een gang gaan

uitleg >>

wanderen (15e eeuw)

als beschouwen, aanschouwen

uitleg >>

wanderen (15e eeuw)

bereikt dat men aanschouwt

uitleg >>

wanderen (15e eeuw)

geheel gaan, een gang gaan

uitleg >>

waternaam (westgermaans?)

een water(tje)

uitleg >>

weiland (15e eeuw)

geeft leem

uitleg >>

weiland (15e eeuw)

trekt en keert weer

uitleg >>

weiland (15e eeuw)

trekt langs de reede (kust)

uitleg >>

weiland (15e eeuw)

waar een meer ooit was

uitleg >>

weiland (15e eeuw)

waar slik is meegespoeld

uitleg >>

wervelwind (15e eeuw)

beweegt door de lucht

uitleg >>

wervelwind (15e eeuw)

beweegt zich hoog en zuigend

uitleg >>

wervelwind (15e eeuw)

verheft van beneden naar omhoog

uitleg >>

Wijk bij Duurstede (15e eeuw)

gekozen stad, uitverkoren stad

uitleg >>

Wijk bij Duurstede (15e eeuw)

stad gespleten door rivieren

uitleg >>

wijn (15e eeuw)

door te trekken (gisten) is er beweging in

uitleg >>

wijn (15e eeuw)

gaat er van geeuwen

uitleg >>

wijn (15e eeuw)

verandert door schei(kundig) proces

uitleg >>

wijn (15e eeuw)

verheven (voelen) of scheef van gaan

uitleg >>

wijnvat (15e eeuw)

er ligt iets (in) dat begeerlijk is en wat leeg moet

uitleg >>

wijnvat (15e eeuw)

rijp voor de keel

uitleg >>

wijnvat (15e eeuw)

waaraan men kleeft waarvan men leeft (levendig wordt)

uitleg >>

wijnvat (16e eeuw)

bereik de keel

uitleg >>

wijnvat (16e eeuw)

bij geheel rees: gisten

uitleg >>

wit-doelwit (15e eeuw)

beweeg zich naar, verschuift het gezichtspunt

uitleg >>

wit-doelwit (15e eeuw)

eigenlijk zoeken: vergelijk mikken

uitleg >>

wit-doelwit (15e eeuw)

op weg naar

uitleg >>

wit-doelwit (15e eeuw)

te begeven

uitleg >>

woen (15e eeuw)

beschouwelijk

uitleg >>

woen (15e eeuw)

in beschouwing

uitleg >>

woen (15e eeuw)

ingewonnen

uitleg >>

Woensdrecht

wonen bij (water) dat schuift

uitleg >>

woert (15e eeuw)

bewegen om te keer te gaan

uitleg >>

woert (15e eeuw)

grenzen verkennen, maar ook: dreinen

uitleg >>

woert (15e eeuw)

klanken verschuiven

uitleg >>

woord (15e eeuw)

bewegen om te keer te gaan

uitleg >>

woord (15e eeuw)

grenzen verkennen, maar ook: dreinen

uitleg >>

woord (15e eeuw)

klanken verschuiven

uitleg >>

yement (15e eeuw)

een verschijning op zich

uitleg >>

yement (15e eeuw)

te onderscheiden in een menigte

uitleg >>

Yeweyn

kijkt om zich heen, beweegt zich in zijn omgeving

uitleg >>

Yeweyn

omhoog kijken, verheven kijk

uitleg >>

Yonne (Frankrijk)

waar het Y (het IJ) loopt

uitleg >>

Yonne (Frankrijk)

zuigende diepte met bochten

uitleg >>

zien laten (15e eeuw)

te ogen, te zien

uitleg >>

zien laten (15e eeuw)

wat het oog graag ziet

uitleg >>

zijdelings (15e eeuw)

haakse beweging, ook: een haak naar zich toe halen

uitleg >>

zijdelings (15e eeuw)

scheef richting geven, trek de haak scheef en weer heffen

uitleg >>

zoeken (15e eeuw)

in het zicht halen

uitleg >>

zoeken (15e eeuw)

trek naar nissen

uitleg >>

zoeken (15e eeuw)

zich heentrekken, verwijderen

uitleg >>

zonde

in verzoeking raken

uitleg >>

zonde

masturbatie (zie: bewerking van woord zonde)

uitleg >>

zout (15e eeuw)

beweeg het te krijgen door schuin omhoog te halen

uitleg >>

zout (15e eeuw)

daal af en keer terug

uitleg >>

zout (15e eeuw)

in beweging te krijgen door schuin omhoog te halen

uitleg >>

Zuutphen (15e eeuw)

als (het moment) gunstig is vertrekken

uitleg >>

Zuutphen (15e eeuw)

schuin, of diep om de hoek

uitleg >>

Zuutphen (15e eeuw)

schuiten bijeen

uitleg >>

© 2005-2013 TexelSites